ގާނޫނީ ރަދީފު
"ސީ.އެންޑް.އެފް. އަގު" ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ، ތަކެތީގެ އަގާއި، ނާލާއެކު އެއެއްޗަކަށްޖެހޭ އަގެވެ.
"ސީ.އައި.އެފް. އަގު" ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ، ތަކެތީގެ އަގާއި، އިންށުއަރެންސާއި، ނާލާއެކު އެއެއްޗަކަށްޖެހޭ އަގެވެ.
"އެޓެސްޓްކޮށްފައިވާ ކޮޕީއެއް" ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ، ގާނޫނު ނަންބަރު 2019-05 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ގާނޫނީ ފަންނުގެ ގާނޫނު) އާއި އެ ގާނޫނުގެ ދަށުން ހަދާ ގަވާއިދުތަކާ އެއްގޮތްވާ ގޮތުގެ މަތީން އަސްލާ އެއްގޮތްކަމުގެ ތައްގަނޑު ޖަހައިފައިވާ ލިޔުމަށާއި، އެ ލިޔުމެއްގެ އަސްލު ތައްޔާރުކޮށްފައިވަނީ ބޭރު ގައުމެއްގެ އިދާރާއަކުން ނަމަ، އެ ގައުމެއްގެ ގާނޫނާ އެއްގޮތްވާ ގޮތުގެ މަތީން އަސްލާ އެއްގޮތްކަމުގެ ތައްގަނޑު ޖަހައިފައިވާ ލިޔުމަށެވެ.
"ކޯޕަރޭޓް ގްރޫޕް" ކަމުގައި ބުނެފައި އެވަނީ، ތިރީގައިވާ ފަރާތްތަކަށެވެ.
- އެ ކުންފުނިން %25 (ފަންސަވީސް އިންސައްތަ) ނުވަތަ އެއަށް ވުރެ ގިނަ ހިއްސާ އޮންނަ އެހެން ކުންފުނިތައް (ސަބްސިޑިއަރީ ކުންފުނިތައް)؛
- އެ ކުންފުނީގެ %25 (ފަންސަވީސް އިންސައްތަ) ނުވަތަ އެއަށް ވުރެ ގިނަ ހިއްސާ އޮންނަ އެހެން ފަރާތެއް (އޯނަރުން)؛
- މި އަކުރުގެ (2) ވަނަ ނަންބަރުގައި ބަޔާންކޮށްފައިވާ ފަރާތުން%25 (ފަންސަވީސް އިންސައްތަ) ނުވަތަ އެއަށް ވުރެ ގިނަ ހިއްސާ އޮންނަ އެހެން ކުންފުނިތައް (ސިސްޓަރ ކުންފުނިތައް)؛ އަދި
- މި އަކުރުގެ (3) ވަނަ ނަބަރުގައި ބަޔާންކޮށްފައިވާ ކުންފުނިތަކުން %25 (ފަންސަވީސް އިންސައްތަ) ނުވަތަ އެއަށް ވުރެ ގިނަ ހިއްސާ އޮންނަ އެހެން ކުންފުނިތައް (ސިސްޓަރ ކުންފުނިތަކުގެ ސަބްސިޑިއަރީ ކުންފުނިތައް).
"ބޭރު ފައިސާއިން ލިބޭ އާމްދަނީ ބޭންކު އެކައުންޓަކަށް ޖަމާކުރަންޖެހޭ ފަރާތްތައް" ނުވަތަ "ޖަމާކުރަންޖެހޭ ފަރާތްތައް" ކަމުގައި ބުނެފައި އެވަނީ، ގާނޫނު ނަންބަރު 2024-32 (ބޭރު ފައިސާއާބެހޭ ގާނޫނު) ގެ 7 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) ގެ (1) ވަނަ ނަންބަރުގައި އަދި އެ އަކުރުގެ (2) ވަނަ ނަންބަރުގައި ބަޔާންކުރާ ފަރާތްތަކަށެވެ.
"ބޭރު ފައިސާ މާރުކުރަންޖެހޭ ފަރާތްތައް" ކަމުގައި ބުނެފައި އެވަނީ، ގާނޫނު ނަންބަރު 2024-32 (ބޭރު ފައިސާއާބެހޭ ގާނޫނު) ގެ 9 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) ގައި ބަޔާންކުރާ ކެޓެގަރީ-އޭ އެސްޓެބްލިށްމަންޓްތައް ހިންގާ ފަރާތްތަކާއި، އެ މާއްދާގެ (ށ) ގައި ބަޔާންކުރާ ކެޓެގަރީ-ބީ އެސްޓެބްލިށްމަންޓްތައް ހިންގާ ފަރާތްތަކާއި، އެ މާއްދާގެ (ނ) ގައި ބަޔާންކުރާ ފަރާތްތަކަށެވެ. މީގެ ތެރޭގައި ގަވާއިދު ނަންބަރު 2025-28 (ބޭރު ފައިސާއާބެހޭ އާންމު ގަވާއިދު) ގެ 6 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) އަދި (ށ) ގައި ތަފުސީލުކޮށްފައިވާ، ކެޓެގަރީ-އޭ އެސްޓެބްލިށްމަންޓާއި ކެޓެގަރީ-ބީ އެސްޓެބްލިށްމަންޓްތަކުގެ ތެރޭގައި ހިމެނޭ ތަންތަން ހިންގާ ފަރާތްތައް ހިމެނޭނެއެވެ.
"ބޭރު ފައިސާ" ކަމުގައި ބުނެފައި އެވަނީ، ދިވެހިރާއްޖެ ނޫން އެހެން ކޮންމެ ގައުމެއްގެ ފައިސާއަށެވެ.
"ތައްޔާރީ ބުއިންތައް" ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ، އިންސާނުން ބުއިމަށް ޓަކައި ތައްޔާރުކޮށްފައިވާ އުފެއްދުންތަކަށެވެ.
"ނިއުޓްރިއެންޓް ޕްރޮފައިލް މޮޑެލް" ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ، ކާބޯތަކެތީގައި ހިމެނޭ ނިއުޓްރިއެންޓްސްގެ މިންވަރު ގިންތިކޮށްދޭ މިންގަނޑަށެވެ.
"ފުޑް ސަޕްލިމެންޓްސް" ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ، އާންމު ކާބޯތަކެތީގެ އިތުރުން، ހަށިގަނޑަށް ނިއުޓްރިއެންޓް ފޯރުކޮށްދިނުމަށް ބޭނުންކުރާ ވަކި ނިއުޓްރިއެންޓެއް ނުވަތަ ނިއުޓްރިއެންޓްތަކެއް އެއްކޮށްގެން ހަށިގަނޑުގެ ހެދިބޮޑުވުމަށް ބަދަލުގެނައުމަށް އުފައްދައިފައިވާ ބޭހެއްކަމުގައިނުވާ ބާވަތްތަކެވެ.
"ކާބޮނޭޓެޑް ޑްރިންކްސް" ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ، އިންސާނުން ބުއިމަށް ޓަކައި ތައުޔާރުކޮށްފައިވާ އުފެއްދުންތަކުގެ ތެރެއިން ކާބަންޑައިއޮކްސައިޑް އެއްކޮށްފައި ހުންނަ ބުއިންތަކަށެވެ. މީގެ ތެރޭގައި ކޯލާ، ސޮޑާ ފަދަ ބުއިންތައް ހިމެނެއެވެ.
"އެނަރޖީ ޑްރިންކްސް" ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ، ކެފެއިން އެކުލެވޭ ނުވަތަ އެކުނުލެވޭ ސޮފްޓް ޑްރިންކުތަކު ގެ ތެރެއިން ޓޯރައިން، ގުއަރާނާ ފަދަ ސްޓިމިއުލެންޓްސް އެކުލެވ،ޭ އޭގެ ސަބަބުން ހަށިގަނޑަށް އަވަހަށް ހަކަތަ ލިއްބައިދޭ ބުއިންތަކަށެވެ. މީގެ އިތުރުން، މިފަދަ ބުއިންތައް ގިންތިކުރުމުގައި ލޭބަލުކޮށްފައިވާ ގޮތަށާއި އެ މުދާ ބްރޭންޑުކޮށް މާކެޓުކުރާ ގޮތަށް ބެލެވޭނެއެވެ.
"ސޮފްޓް ޑްރިންކްސް" ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ، އިންސާނުން ބުއިމަށް ޓަކައި ތައްޔާރުކޮށްފައިވާ އުފެއްދުންތަކުގެ ތެރެއިން (ކާބޮނޭޓެޑާއި ނޮނ-ްކާބޮނޭޓެޑް) އެހެން އެއްޗަކާ އެއްކޮށްގެން ނުވަތަ އެއްނުކޮށް ބޭނުންކުރާ ބުއިންތަކުގެ ތެރެއިން މޭވާއިން ތައްޔާރުކޮށްފައި ހުންނަ ޖޫސް ކޮންސެންޓްރޭޓް، ސޮޑާ ވޯޓަރ ނުވަތަ ޓޮނިކް ވޯޓަރ، ޖިންޖަރ ބިއަރއާއި، ފަތްޕިލާވެލިން ތައްޔާރުކޮށްފައިވާ ބުއިންތައް ފަދަ އުފެއްދުންތަކަށެވެ. އަލްކަހޯލް ހިމެނޭ ބުއިންތައް ސޮފްޓް ޑްރިންކްސް ތެރެޔަކު ނުހިމެނޭނެއެވެ.
"ނިއުޓްރިއެންޓް" ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ، އާންމުގޮތެއްގައި ކާބޯތަކެތީގެ ގޮތުގައި ބޭނުންކުރާ އެއްޗެއްގައި ހިމެނޭ މާއްދާއެއްގެ ތެރެއިން، ހަށިގަނޑުގެ ހެދިބޮޑުވުމަށް ބޭނުންވާ ނުވަތަ ކާނާގެ ތެރެއިން އެ މާއްދާއެއް އުނިވެއްޖެ ނަމަ، އެކަމުގެ ނޭދެވޭ އަސަރު ސިއްހަތަށް ފޯރާނެ ފަދަ މާއްދާތަކަށެވެ. (މިސާލު: ވިޓަމިންސް، މިނަރަލްސް ފަދަ މާއްދާތައް)
"ސަރވިންގ" ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ، އުފެއްދުމެއްގެ ލޭބަލުގައި އެ އުފެއްދުމަކުން 1 (އެކެއް) ފަހަރު ބޭނުންކުރުމަށް ކަނޑައަޅައިފައިވާ މިންވަރަށެވެ.
"ސީ.އެންޑް.އެފް. އަގު" ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ، ތަކެތީގެ އަގާއި، ނާލާއެކު އެއެއްޗަކަށްޖެހޭ އަގެވެ.
"ސީ.އައި.އެފް. އަގު" ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ، ތަކެތީގެ އަގާއި، އިންށުއަރެންސާއި، ނާލާއެކު އެއެއްޗަކަށްޖެހޭ އަގެވެ.
"އެޓެސްޓްކޮށްފައިވާ ކޮޕީއެއް" ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ، ގާނޫނު ނަންބަރު 2019-05 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ގާނޫނީ ފަންނުގެ ގާނޫނު) އާއި އެ ގާނޫނުގެ ދަށުން ހަދާ ގަވާއިދުތަކާ އެއްގޮތްވާ ގޮތުގެ މަތީން އަސްލާ އެއްގޮތްކަމުގެ ތައްގަނޑު ޖަހައިފައިވާ ލިޔުމަށާއި، އެ ލިޔުމެއްގެ އަސްލު ތައްޔާރުކޮށްފައިވަނީ ބޭރު ގައުމެއްގެ އިދާރާއަކުން ނަމަ، އެ ގައުމެއްގެ ގާނޫނާ އެއްގޮތްވާ ގޮތުގެ މަތީން އަސްލާ އެއްގޮތްކަމުގެ ތައްގަނޑު ޖަހައިފައިވާ ލިޔުމަށެވެ.
"ކޯޕަރޭޓް ގްރޫޕް" ކަމުގައި ބުނެފައި އެވަނީ، ތިރީގައިވާ ފަރާތްތަކަށެވެ.
- އެ ކުންފުނިން %25 (ފަންސަވީސް އިންސައްތަ) ނުވަތަ އެއަށް ވުރެ ގިނަ ހިއްސާ އޮންނަ އެހެން ކުންފުނިތައް (ސަބްސިޑިއަރީ ކުންފުނިތައް)؛
- އެ ކުންފުނީގެ %25 (ފަންސަވީސް އިންސައްތަ) ނުވަތަ އެއަށް ވުރެ ގިނަ ހިއްސާ އޮންނަ އެހެން ފަރާތެއް (އޯނަރުން)؛
- މި އަކުރުގެ (2) ވަނަ ނަންބަރުގައި ބަޔާންކޮށްފައިވާ ފަރާތުން%25 (ފަންސަވީސް އިންސައްތަ) ނުވަތަ އެއަށް ވުރެ ގިނަ ހިއްސާ އޮންނަ އެހެން ކުންފުނިތައް (ސިސްޓަރ ކުންފުނިތައް)؛ އަދި
- މި އަކުރުގެ (3) ވަނަ ނަބަރުގައި ބަޔާންކޮށްފައިވާ ކުންފުނިތަކުން %25 (ފަންސަވީސް އިންސައްތަ) ނުވަތަ އެއަށް ވުރެ ގިނަ ހިއްސާ އޮންނަ އެހެން ކުންފުނިތައް (ސިސްޓަރ ކުންފުނިތަކުގެ ސަބްސިޑިއަރީ ކުންފުނިތައް).
"ބޭރު ފައިސާއިން ލިބޭ އާމްދަނީ ބޭންކު އެކައުންޓަކަށް ޖަމާކުރަންޖެހޭ ފަރާތްތައް" ނުވަތަ "ޖަމާކުރަންޖެހޭ ފަރާތްތައް" ކަމުގައި ބުނެފައި އެވަނީ، ގާނޫނު ނަންބަރު 2024-32 (ބޭރު ފައިސާއާބެހޭ ގާނޫނު) ގެ 7 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) ގެ (1) ވަނަ ނަންބަރުގައި އަދި އެ އަކުރުގެ (2) ވަނަ ނަންބަރުގައި ބަޔާންކުރާ ފަރާތްތަކަށެވެ.
"ބޭރު ފައިސާ މާރުކުރަންޖެހޭ ފަރާތްތައް" ކަމުގައި ބުނެފައި އެވަނީ، ގާނޫނު ނަންބަރު 2024-32 (ބޭރު ފައިސާއާބެހޭ ގާނޫނު) ގެ 9 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) ގައި ބަޔާންކުރާ ކެޓެގަރީ-އޭ އެސްޓެބްލިށްމަންޓްތައް ހިންގާ ފަރާތްތަކާއި، އެ މާއްދާގެ (ށ) ގައި ބަޔާންކުރާ ކެޓެގަރީ-ބީ އެސްޓެބްލިށްމަންޓްތައް ހިންގާ ފަރާތްތަކާއި، އެ މާއްދާގެ (ނ) ގައި ބަޔާންކުރާ ފަރާތްތަކަށެވެ. މީގެ ތެރޭގައި ގަވާއިދު ނަންބަރު 2025-28 (ބޭރު ފައިސާއާބެހޭ އާންމު ގަވާއިދު) ގެ 6 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) އަދި (ށ) ގައި ތަފުސީލުކޮށްފައިވާ، ކެޓެގަރީ-އޭ އެސްޓެބްލިށްމަންޓާއި ކެޓެގަރީ-ބީ އެސްޓެބްލިށްމަންޓްތަކުގެ ތެރޭގައި ހިމެނޭ ތަންތަން ހިންގާ ފަރާތްތައް ހިމެނޭނެއެވެ.
"ބޭރު ފައިސާ" ކަމުގައި ބުނެފައި އެވަނީ، ދިވެހިރާއްޖެ ނޫން އެހެން ކޮންމެ ގައުމެއްގެ ފައިސާއަށެވެ.
"ތައްޔާރީ ބުއިންތައް" ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ، އިންސާނުން ބުއިމަށް ޓަކައި ތައްޔާރުކޮށްފައިވާ އުފެއްދުންތަކަށެވެ.
"ނިއުޓްރިއެންޓް ޕްރޮފައިލް މޮޑެލް" ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ، ކާބޯތަކެތީގައި ހިމެނޭ ނިއުޓްރިއެންޓްސްގެ މިންވަރު ގިންތިކޮށްދޭ މިންގަނޑަށެވެ.
"ފުޑް ސަޕްލިމެންޓްސް" ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ، އާންމު ކާބޯތަކެތީގެ އިތުރުން، ހަށިގަނޑަށް ނިއުޓްރިއެންޓް ފޯރުކޮށްދިނުމަށް ބޭނުންކުރާ ވަކި ނިއުޓްރިއެންޓެއް ނުވަތަ ނިއުޓްރިއެންޓްތަކެއް އެއްކޮށްގެން ހަށިގަނޑުގެ ހެދިބޮޑުވުމަށް ބަދަލުގެނައުމަށް އުފައްދައިފައިވާ ބޭހެއްކަމުގައިނުވާ ބާވަތްތަކެވެ.
"ކާބޮނޭޓެޑް ޑްރިންކްސް" ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ، އިންސާނުން ބުއިމަށް ޓަކައި ތައުޔާރުކޮށްފައިވާ އުފެއްދުންތަކުގެ ތެރެއިން ކާބަންޑައިއޮކްސައިޑް އެއްކޮށްފައި ހުންނަ ބުއިންތަކަށެވެ. މީގެ ތެރޭގައި ކޯލާ، ސޮޑާ ފަދަ ބުއިންތައް ހިމެނެއެވެ.
"އެނަރޖީ ޑްރިންކްސް" ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ، ކެފެއިން އެކުލެވޭ ނުވަތަ އެކުނުލެވޭ ސޮފްޓް ޑްރިންކުތަކު ގެ ތެރެއިން ޓޯރައިން، ގުއަރާނާ ފަދަ ސްޓިމިއުލެންޓްސް އެކުލެވ،ޭ އޭގެ ސަބަބުން ހަށިގަނޑަށް އަވަހަށް ހަކަތަ ލިއްބައިދޭ ބުއިންތަކަށެވެ. މީގެ އިތުރުން، މިފަދަ ބުއިންތައް ގިންތިކުރުމުގައި ލޭބަލުކޮށްފައިވާ ގޮތަށާއި އެ މުދާ ބްރޭންޑުކޮށް މާކެޓުކުރާ ގޮތަށް ބެލެވޭނެއެވެ.
"ސޮފްޓް ޑްރިންކްސް" ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ، އިންސާނުން ބުއިމަށް ޓަކައި ތައްޔާރުކޮށްފައިވާ އުފެއްދުންތަކުގެ ތެރެއިން (ކާބޮނޭޓެޑާއި ނޮނ-ްކާބޮނޭޓެޑް) އެހެން އެއްޗަކާ އެއްކޮށްގެން ނުވަތަ އެއްނުކޮށް ބޭނުންކުރާ ބުއިންތަކުގެ ތެރެއިން މޭވާއިން ތައްޔާރުކޮށްފައި ހުންނަ ޖޫސް ކޮންސެންޓްރޭޓް، ސޮޑާ ވޯޓަރ ނުވަތަ ޓޮނިކް ވޯޓަރ، ޖިންޖަރ ބިއަރއާއި، ފަތްޕިލާވެލިން ތައްޔާރުކޮށްފައިވާ ބުއިންތައް ފަދަ އުފެއްދުންތަކަށެވެ. އަލްކަހޯލް ހިމެނޭ ބުއިންތައް ސޮފްޓް ޑްރިންކްސް ތެރެޔަކު ނުހިމެނޭނެއެވެ.
"ނިއުޓްރިއެންޓް" ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ، އާންމުގޮތެއްގައި ކާބޯތަކެތީގެ ގޮތުގައި ބޭނުންކުރާ އެއްޗެއްގައި ހިމެނޭ މާއްދާއެއްގެ ތެރެއިން، ހަށިގަނޑުގެ ހެދިބޮޑުވުމަށް ބޭނުންވާ ނުވަތަ ކާނާގެ ތެރެއިން އެ މާއްދާއެއް އުނިވެއްޖެ ނަމަ، އެކަމުގެ ނޭދެވޭ އަސަރު ސިއްހަތަށް ފޯރާނެ ފަދަ މާއްދާތަކަށެވެ. (މިސާލު: ވިޓަމިންސް، މިނަރަލްސް ފަދަ މާއްދާތައް)
"ސަރވިންގ" ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ، އުފެއްދުމެއްގެ ލޭބަލުގައި އެ އުފެއްދުމަކުން 1 (އެކެއް) ފަހަރު ބޭނުންކުރުމަށް ކަނޑައަޅައިފައިވާ މިންވަރަށެވެ.