ގާނޫނީ ރަދީފު
"މެދުރާސްތާ" ކަމަށް ބުނެފައި އެ ވަނީ، ވިދިވިދިގެން އަންނަ 3 (ތިނެއް) އަހަރުދުވަހުގެ މުއްދަތަށެވެ.
"ކޮންޑިށަނަލް ގްރާންޓް" ކަމަށް ބުނެފައި އެ ވަނީ، ވަކި ހާއްސަ ހާލަތްތަކެއްގައި ށަރުތުތަކަކާއެކު ދައުލަތުން ޖުޑީށަރީއަށް ދޭ ހިލޭ އެހީއަށެވެ.
"ށަރުއީ ދާއިރާ" ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ، ދިވެހިރާއްޖޭގެ އަދުލުއިންސާފު ގާއިމުކުރުމުގެ ބާރުގެ ތެރޭގައި ހިމެނޭ ކޯޓުތަކާއި، "ޑިޕާޓްމަންޓް އޮފް ޖުޑީށަލް އެޑްމިނިސްޓްރޭށަން" އާއި، ޑިޕާޓްމަންޓުގެ ދަށުން ހިންގަމުންދާ އެންމެހައި އިދާރާތަކަށެވެ.
"އުޅަނދު" ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ ފެންމަތިން ނުވަތަ ކަނޑުއަޑިން، އެއްތަނުން އަނެއްތަނަށް ދަތުރުކުރުމަށްޓަކައި ހަދާފައިވާ ހުރިހާ ބާވަތެއްގެ ތަކެއްޗަށެވެ.
"މެންޓަރިންގ މެންބަރު" ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ، ގާނޫނު ނަންބަރު 2006-06 (ހިއުމަން ރައިޓްސް ކޮމިށަން އޮފް ދަ މޯލްޑިވްސް) ގެ 4 ވަނަ މާއްދާގައި ބަޔާންކޮށްފައިވާ ގޮތުގެ މަތީން، ކޮމިށަނަށް އައްޔަނުކޮށްފައިވާ 5 (ފަހެއް) މެންބަރުންގެ ތެރެއިން ކޮމިށަނުގެ ކޮންމެ ޑިޕާޓްމަންޓެއްގެ މަސައްކަތްތަކަށް ލަފާދިނުމަށް އެ ޑިޕާޓްމަންޓަކަށް އެވަގުތަކު ކަނޑައަޅައިފައިވާ މެންބަރަށެވެ.
"އޭ.ޕީ.ޓީ." ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ، އެސޯސިއޭށަން ފޯ ދި ޕްރިވެންށަން އޮފް ޓޯޗަރގެ ގޮތުގައި ހަރަކާތްތެރިވާ ބައިނަލްއަގުވާމީ ޖަމުއިއްޔާއަށެވެ.
"އެސް.ޕީ.ޓީ." ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ، ދިވެހިރާއްޖެއިން ބައިވެރިވެފައިވާ ބައިނަލްއަގުވާމީ މުއާހަދާއެއް ކަމުގައިވާ ދަ ކޮންވެންށަން އަގެއިންސްޓް ޓޯޗަރ އެންޑް އަދަރ ކުރުއަލް، އިންހިއުމަން އޯރ ޑީގްރޭޑިންގ ޓްރީޓްމަންޓް އޯރ ޕަނިށްމެންޓްގެ އޮޕްށަނަލް ޕްރޮޓޮކޯލްއިން އެކުލަވައިލައިފައިވާ "ސަބްކޮމިޓީ އޮން ޕްރިވެންށަން އޮފް ޓޯޗަރ އެންޑް އަދަރ ކުރުއަލް، އިންހިއުމަން އޯރ ޑީގްރޭޑިންގ ޓްރީޓްމަންޓް އޯރ ޕަނިށްމެންޓް" އަށެވެ.
"ބެލެހެއްޓުމުގެ އިދާރާ" ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ، ބަންދުގެ މަރުކަޒުތަކާއި ދައުލަތުގެ ބެލުމުގެ ދަށުގައި މީހުންނާއި ކުޑަކުދިން ބައިތިއްބާ އަދި މީހުންނާއި ކުޑަކުދިން ބެލެހެއްޓުމުގެ ޒިންމާ ހަވާލުވެގެންވާ ވުޒާރާތަކުގެ ތެރެއިން އެ ވުޒާރާގެ މަސައްކަތާ ގުޅޭ ނިސްބަތުން އެ ވުޒާރާއަކަށެވެ.
"އޮޕްކެޓް" ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ، ދިވެހިރާއްޖެއިން ބައިވެރިވެފައިވާ ބައިނަލްއަގުވާމީ މުއާހަދާއެއް ކަމުގައިވާ "ދަ ކޮންވެންށަން އަގެއިންސްޓް ޓޯޗަރ އެންޑް އަދަރ ކުރުއަލް، އިންހިއުމަން އޯރ ޑިގްރޭޑިންގ ޓްރީޓްމަންޓް އޯރ ޕަނިށްމަންޓް" ގެ އިހުތިޔާރީ މުއާހަދާއަށެވެ.
"މިނިވަންކަން ގެއްލޭ ގޮތަށް ބަންދުކުރާ ނުވަތަ ބައިތިއްބާ މަރުކަޒުތައް" ގެ މާނައިގެ ތެރޭގައި އަންނަނިވި ތަންތަން ހިމެނެއެވެ.
- އިމިގްރޭށަން ޑިޓެންށަން ސެންޓަރުތައް؛
- ނުކުޅެދުންތެރިކަން ހުންނަ މީހުންނާއި، އުމުރުން ދުވަސްވީ މީހުން ބަލަހައްޓާ މަރުކަޒުތައް؛
- ކުޑަކުދިން ބަލަހައްޓާ މަރުކަޒުތައް؛
- ށަރީއަތް ނިމުމުގެ ކުރިން މީހުން ބަންދުކުރާ މަރުކަޒުތަކާއި، ރިމާންޑް ޖަލުތައް؛
- ޕޮލިސް ސްޓޭށަންތަކާއި ކަސްޓޯޑިއަލް ޖަލުތައް؛
- ހުކުމް ތަންފީޒުކުރަމުންދާ މީހުން ބަންދުކުރާ ޖަލުތައް؛
- އިދާރީގޮތުން މީހުން ބަންދުކުރާ މަރުކަޒުތައް؛
- ކުޑަކުދިން ބަލަހައްޓާ މަރުކަޒުތައް؛
- ޑްރަގް ރިހެބިލިޓޭށަން ފަރުވާދޭ މަރުކަޒުތަކާއި، ޑިޓޮކްސިފިކޭށަން ފަރުވާދޭ މަރުކަޒުތައް؛
- އަސްކަރިއްޔާގައި ސުލޫކީ އަދަބެއްގެ ގޮތުން ބަންދުގައި ބަހައްޓާ ތަންތަން؛
- ކަރަންޓީން އައިސޮލޭށަން ފެސިލިޓީތައް؛
- ޑައިވަރށަން ސެންޓަރުތަކާއި ރިހެބިލިޓޭށަން ސެންޓަރުތައް؛
- މިނިވަންކަން ގެއްލޭގޮތަށް މީހުންނާއި ކުޑަކުދިން ބަންދުކުރާ ނުވަތަ ބައިތިއްބާ އެހެނިހެން ތަންތަން.
"މިނިވަންކަން ގެއްލޭގޮތަށް މީހުންނާއި ކުޑަކުދިން ބަންދުކުރާ ނުވަތަ ބައިތިއްބާ ތަންތަން" ކަމުގައި ބުނެފައި އެވަނީ، ދާއިމީ ނުވަތަ ވަގުތީގޮތުން ނަމަވެސް ދައުލަތުގެ ފަރާތުން މީހެއްގެ ރުހުމުގައި ނުވަތަ ނުރުހުމުގައި ނަމަވެސް މިނިވަންކަން މަހްރޫމްވާނޭހެން ބެހެއްޓޭ ކޮންމެ ތަނަކަށެވެ. އެގޮތުން، ށަރުއީ ނުވަތަ އިދާރީ ނުވަތަ އެނޫންވެސް އެއްވެސް އަމުރަކުން އެ މީހަކު ނުވަތަ އެ ކުއްޖަކު އަމިއްލަ އިހުތިޔާރުގައި މިނިވަންކަމާއެކު އުޅުމަށް ހުއްދަ ނުލިބޭ ގޮތަކަށް ބަންދުކުރުމަށް ނުވަތަ ޖަލަށްލުމާއި ނުވަތަ ޕަބްލިކް ނުވަތަ ޕްރައިވެޓް ތަނެއްގައި މިނިވަންކަން ގައިދުކުރެވޭ ގޮތަށް ބަންދުކުރެވޭ ނުވަތަ ބަލަހައްޓާ ކޮންމެ ތަނެއް މި މާނައިގެ ތެރޭގައި ހިމެނޭނެއެވެ.
"އެން.ޕީ.އެމް." ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ، ދިވެހިރާއްޖެއިން ބައިވެރިވެފައިވާ މުއާހަދާތަކުގެ ތެރެއިން، ޓޯޗަރކުރުން މަނާކުރުމާއި، ހުއްޓުވުމާއި، ރަހުމްކުޑަ ލާއިންސާނީ އިހާނެތި އަމަލު ހިންގުން މަނާކުރުމާއި، ހުއްޓުވުމާއި، އިންސާނީ ކަރާމާތް ގެއްލޭ ފަދަ އަދަބު ދިނުން މަނާކުރުމާއި ހުއްޓުވުމާ ގުޅޭ ބައިނަލްއަގުވާމީ މުއާހަދާ ނުވަތަ ކޮންވެންށަން އަގެއިންސްޓް ޓޯޗަރ (ކެޓް ކޮންވެންށަން) އާއި، އެ މުއާހަދާގެ އޮޕްށަނަލް ޕްރޮޓޮކޯލްގެ ބޭނުމަށް ޓަކައި، ދިވެހިރާއްޖޭގައި ޓޯޗަރގެ އަމަލާއި ރަހުމްކުޑަ ލާއިންސާނީ އިހާނެތި އަމަލާއި އިންސާނީ ކަރާމާތް ގެއްލޭ ފަދަ އަދަބު ދިނުން ހުއްޓުވުމަށާއި، އެފަދަ އެއްވެސް އަމަލެއް ހިނގިޔަ ނުދިނުމަށް ޓަކައި ގާނޫނު ނަންބަރު 2013-13 (އެންޓި ޓޯޗަރ ގާނޫނު 2013) ގެ 44 ވަނަ މާއްދާގެ (ނ) އިން ގާނޫނީގޮތުން ބާރުވެރިކުރުވައި ދިވެހިރާއްޖޭގައި ކަނޑައަޅައިފައިވާ ނޭށަނަލް ޕްރިވެންޓިވް މެކޭނިޒަމަށެވެ.
"ވޯޓު" ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ، ވޯޓު ކަރުދާހުގައި އެއް މަގާމަށް ވުރެ އިތުރު މަގާމު ހިމެނި ނަމަވެސް، އެ ކައުންސިލަކަށް ނުވަތަ ކޮމިޓީއަކަށް އިންތިހާބުކުރާ ކޮންމެ މަގާމަކަށް ދޭ ވޯޓަށެވެ.
"ވޯޓު ކަރުދާސް" ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ، އެ ކައުންސިލަކަށް ނުވަތަ ކޮމިޓީއަކަށް އިންތިހާބުކުރަންޖެހޭ މަގާމުތައް ހިމަނައި އިލެކްށަންސް ކޮމިށަނުން ތައްޔާރުކޮށްފައިވާ ކަރުދާހަށެވެ.
"ކުޅިވަރާބެހޭ ގައުމީ މަޖިލިސް" ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ، ގާނޫނު ނަންބަރު 2015-30 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ކުޅިވަރު ގާނޫނު) ގެ 12 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން އައްޔަނުކޮށްފައިވާ "ކުޅިވަރާބެހޭ ގައުމީ މަޖިލިސް" އަށެވެ.
"މެދުރާސްތާ" ކަމަށް ބުނެފައި އެ ވަނީ، ވިދިވިދިގެން އަންނަ 3 (ތިނެއް) އަހަރުދުވަހުގެ މުއްދަތަށެވެ.
"ކޮންޑިށަނަލް ގްރާންޓް" ކަމަށް ބުނެފައި އެ ވަނީ، ވަކި ހާއްސަ ހާލަތްތަކެއްގައި ށަރުތުތަކަކާއެކު ދައުލަތުން ޖުޑީށަރީއަށް ދޭ ހިލޭ އެހީއަށެވެ.
"ށަރުއީ ދާއިރާ" ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ، ދިވެހިރާއްޖޭގެ އަދުލުއިންސާފު ގާއިމުކުރުމުގެ ބާރުގެ ތެރޭގައި ހިމެނޭ ކޯޓުތަކާއި، "ޑިޕާޓްމަންޓް އޮފް ޖުޑީށަލް އެޑްމިނިސްޓްރޭށަން" އާއި، ޑިޕާޓްމަންޓުގެ ދަށުން ހިންގަމުންދާ އެންމެހައި އިދާރާތަކަށެވެ.
"އުޅަނދު" ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ ފެންމަތިން ނުވަތަ ކަނޑުއަޑިން، އެއްތަނުން އަނެއްތަނަށް ދަތުރުކުރުމަށްޓަކައި ހަދާފައިވާ ހުރިހާ ބާވަތެއްގެ ތަކެއްޗަށެވެ.
"މެންޓަރިންގ މެންބަރު" ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ، ގާނޫނު ނަންބަރު 2006-06 (ހިއުމަން ރައިޓްސް ކޮމިށަން އޮފް ދަ މޯލްޑިވްސް) ގެ 4 ވަނަ މާއްދާގައި ބަޔާންކޮށްފައިވާ ގޮތުގެ މަތީން، ކޮމިށަނަށް އައްޔަނުކޮށްފައިވާ 5 (ފަހެއް) މެންބަރުންގެ ތެރެއިން ކޮމިށަނުގެ ކޮންމެ ޑިޕާޓްމަންޓެއްގެ މަސައްކަތްތަކަށް ލަފާދިނުމަށް އެ ޑިޕާޓްމަންޓަކަށް އެވަގުތަކު ކަނޑައަޅައިފައިވާ މެންބަރަށެވެ.
"އޭ.ޕީ.ޓީ." ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ، އެސޯސިއޭށަން ފޯ ދި ޕްރިވެންށަން އޮފް ޓޯޗަރގެ ގޮތުގައި ހަރަކާތްތެރިވާ ބައިނަލްއަގުވާމީ ޖަމުއިއްޔާއަށެވެ.
"އެސް.ޕީ.ޓީ." ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ، ދިވެހިރާއްޖެއިން ބައިވެރިވެފައިވާ ބައިނަލްއަގުވާމީ މުއާހަދާއެއް ކަމުގައިވާ ދަ ކޮންވެންށަން އަގެއިންސްޓް ޓޯޗަރ އެންޑް އަދަރ ކުރުއަލް، އިންހިއުމަން އޯރ ޑީގްރޭޑިންގ ޓްރީޓްމަންޓް އޯރ ޕަނިށްމެންޓްގެ އޮޕްށަނަލް ޕްރޮޓޮކޯލްއިން އެކުލަވައިލައިފައިވާ "ސަބްކޮމިޓީ އޮން ޕްރިވެންށަން އޮފް ޓޯޗަރ އެންޑް އަދަރ ކުރުއަލް، އިންހިއުމަން އޯރ ޑީގްރޭޑިންގ ޓްރީޓްމަންޓް އޯރ ޕަނިށްމެންޓް" އަށެވެ.
"ބެލެހެއްޓުމުގެ އިދާރާ" ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ، ބަންދުގެ މަރުކަޒުތަކާއި ދައުލަތުގެ ބެލުމުގެ ދަށުގައި މީހުންނާއި ކުޑަކުދިން ބައިތިއްބާ އަދި މީހުންނާއި ކުޑަކުދިން ބެލެހެއްޓުމުގެ ޒިންމާ ހަވާލުވެގެންވާ ވުޒާރާތަކުގެ ތެރެއިން އެ ވުޒާރާގެ މަސައްކަތާ ގުޅޭ ނިސްބަތުން އެ ވުޒާރާއަކަށެވެ.
"އޮޕްކެޓް" ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ، ދިވެހިރާއްޖެއިން ބައިވެރިވެފައިވާ ބައިނަލްއަގުވާމީ މުއާހަދާއެއް ކަމުގައިވާ "ދަ ކޮންވެންށަން އަގެއިންސްޓް ޓޯޗަރ އެންޑް އަދަރ ކުރުއަލް، އިންހިއުމަން އޯރ ޑިގްރޭޑިންގ ޓްރީޓްމަންޓް އޯރ ޕަނިށްމަންޓް" ގެ އިހުތިޔާރީ މުއާހަދާއަށެވެ.
"މިނިވަންކަން ގެއްލޭ ގޮތަށް ބަންދުކުރާ ނުވަތަ ބައިތިއްބާ މަރުކަޒުތައް" ގެ މާނައިގެ ތެރޭގައި އަންނަނިވި ތަންތަން ހިމެނެއެވެ.
- އިމިގްރޭށަން ޑިޓެންށަން ސެންޓަރުތައް؛
- ނުކުޅެދުންތެރިކަން ހުންނަ މީހުންނާއި، އުމުރުން ދުވަސްވީ މީހުން ބަލަހައްޓާ މަރުކަޒުތައް؛
- ކުޑަކުދިން ބަލަހައްޓާ މަރުކަޒުތައް؛
- ށަރީއަތް ނިމުމުގެ ކުރިން މީހުން ބަންދުކުރާ މަރުކަޒުތަކާއި، ރިމާންޑް ޖަލުތައް؛
- ޕޮލިސް ސްޓޭށަންތަކާއި ކަސްޓޯޑިއަލް ޖަލުތައް؛
- ހުކުމް ތަންފީޒުކުރަމުންދާ މީހުން ބަންދުކުރާ ޖަލުތައް؛
- އިދާރީގޮތުން މީހުން ބަންދުކުރާ މަރުކަޒުތައް؛
- ކުޑަކުދިން ބަލަހައްޓާ މަރުކަޒުތައް؛
- ޑްރަގް ރިހެބިލިޓޭށަން ފަރުވާދޭ މަރުކަޒުތަކާއި، ޑިޓޮކްސިފިކޭށަން ފަރުވާދޭ މަރުކަޒުތައް؛
- އަސްކަރިއްޔާގައި ސުލޫކީ އަދަބެއްގެ ގޮތުން ބަންދުގައި ބަހައްޓާ ތަންތަން؛
- ކަރަންޓީން އައިސޮލޭށަން ފެސިލިޓީތައް؛
- ޑައިވަރށަން ސެންޓަރުތަކާއި ރިހެބިލިޓޭށަން ސެންޓަރުތައް؛
- މިނިވަންކަން ގެއްލޭގޮތަށް މީހުންނާއި ކުޑަކުދިން ބަންދުކުރާ ނުވަތަ ބައިތިއްބާ އެހެނިހެން ތަންތަން.
"މިނިވަންކަން ގެއްލޭގޮތަށް މީހުންނާއި ކުޑަކުދިން ބަންދުކުރާ ނުވަތަ ބައިތިއްބާ ތަންތަން" ކަމުގައި ބުނެފައި އެވަނީ، ދާއިމީ ނުވަތަ ވަގުތީގޮތުން ނަމަވެސް ދައުލަތުގެ ފަރާތުން މީހެއްގެ ރުހުމުގައި ނުވަތަ ނުރުހުމުގައި ނަމަވެސް މިނިވަންކަން މަހްރޫމްވާނޭހެން ބެހެއްޓޭ ކޮންމެ ތަނަކަށެވެ. އެގޮތުން، ށަރުއީ ނުވަތަ އިދާރީ ނުވަތަ އެނޫންވެސް އެއްވެސް އަމުރަކުން އެ މީހަކު ނުވަތަ އެ ކުއްޖަކު އަމިއްލަ އިހުތިޔާރުގައި މިނިވަންކަމާއެކު އުޅުމަށް ހުއްދަ ނުލިބޭ ގޮތަކަށް ބަންދުކުރުމަށް ނުވަތަ ޖަލަށްލުމާއި ނުވަތަ ޕަބްލިކް ނުވަތަ ޕްރައިވެޓް ތަނެއްގައި މިނިވަންކަން ގައިދުކުރެވޭ ގޮތަށް ބަންދުކުރެވޭ ނުވަތަ ބަލަހައްޓާ ކޮންމެ ތަނެއް މި މާނައިގެ ތެރޭގައި ހިމެނޭނެއެވެ.
"އެން.ޕީ.އެމް." ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ، ދިވެހިރާއްޖެއިން ބައިވެރިވެފައިވާ މުއާހަދާތަކުގެ ތެރެއިން، ޓޯޗަރކުރުން މަނާކުރުމާއި، ހުއްޓުވުމާއި، ރަހުމްކުޑަ ލާއިންސާނީ އިހާނެތި އަމަލު ހިންގުން މަނާކުރުމާއި، ހުއްޓުވުމާއި، އިންސާނީ ކަރާމާތް ގެއްލޭ ފަދަ އަދަބު ދިނުން މަނާކުރުމާއި ހުއްޓުވުމާ ގުޅޭ ބައިނަލްއަގުވާމީ މުއާހަދާ ނުވަތަ ކޮންވެންށަން އަގެއިންސްޓް ޓޯޗަރ (ކެޓް ކޮންވެންށަން) އާއި، އެ މުއާހަދާގެ އޮޕްށަނަލް ޕްރޮޓޮކޯލްގެ ބޭނުމަށް ޓަކައި، ދިވެހިރާއްޖޭގައި ޓޯޗަރގެ އަމަލާއި ރަހުމްކުޑަ ލާއިންސާނީ އިހާނެތި އަމަލާއި އިންސާނީ ކަރާމާތް ގެއްލޭ ފަދަ އަދަބު ދިނުން ހުއްޓުވުމަށާއި، އެފަދަ އެއްވެސް އަމަލެއް ހިނގިޔަ ނުދިނުމަށް ޓަކައި ގާނޫނު ނަންބަރު 2013-13 (އެންޓި ޓޯޗަރ ގާނޫނު 2013) ގެ 44 ވަނަ މާއްދާގެ (ނ) އިން ގާނޫނީގޮތުން ބާރުވެރިކުރުވައި ދިވެހިރާއްޖޭގައި ކަނޑައަޅައިފައިވާ ނޭށަނަލް ޕްރިވެންޓިވް މެކޭނިޒަމަށެވެ.
"ވޯޓު" ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ، ވޯޓު ކަރުދާހުގައި އެއް މަގާމަށް ވުރެ އިތުރު މަގާމު ހިމެނި ނަމަވެސް، އެ ކައުންސިލަކަށް ނުވަތަ ކޮމިޓީއަކަށް އިންތިހާބުކުރާ ކޮންމެ މަގާމަކަށް ދޭ ވޯޓަށެވެ.
"ވޯޓު ކަރުދާސް" ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ، އެ ކައުންސިލަކަށް ނުވަތަ ކޮމިޓީއަކަށް އިންތިހާބުކުރަންޖެހޭ މަގާމުތައް ހިމަނައި އިލެކްށަންސް ކޮމިށަނުން ތައްޔާރުކޮށްފައިވާ ކަރުދާހަށެވެ.
"ކުޅިވަރާބެހޭ ގައުމީ މަޖިލިސް" ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ، ގާނޫނު ނަންބަރު 2015-30 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ކުޅިވަރު ގާނޫނު) ގެ 12 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން އައްޔަނުކޮށްފައިވާ "ކުޅިވަރާބެހޭ ގައުމީ މަޖިލިސް" އަށެވެ.