ގާނޫނީ ރަދީފު
"މުދައްރިސުން" ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ، ދިވެހިރާއްޖޭގައި ހިންގާ ސްކޫލްތަކާއި ސްކޫލްތައް ފިޔަވައި ކިޔަވައިދޭ އެނޫން ތަންތަނުގައި ކިޔަވަ އިދޭ ޓިއުޓަރުންނާއި، ތެރަޕިސްޓުންނާއި، ޓީޗަރުންނާއި، ސްކޫލްގެ ލީޑިންގ ޓީޗަރުންނާއި، ސުޕަވައިޒަރު ންނާއި، ޑިޕާޓްމަންޓުތަކުގެ ހެޑުންނާއި، ހެޑް ޓީޗަރުންނާއި، އެ ފެންވަރުގެ މަގާމުތަކުގައި މަސައްކަތްކުރާ ފަންނީ މުވައްޒަފުންނާއި، ޑެޕިއުޓީ ޕްރިންސިޕަލުންނާއި، އެކްޓިންގ ޕްރިންސިޕަލުންނާއި، ޕްރިންސިޕަލުންނާއި، އެ ފެންވަރުގެ މަގާމުތަކުގައި މަސައްކަތްކުރާ ފަންނީ މުވައްޒަފުންނާއި، ސުޕްރިންޓެންޑެންޓުންނާއި، ވަގުތީ ޓީޗަރުންނާއި، ސްކޫލުގެ ޕްރޮފެށަންތަކުގައި މަސައްކަތްކުރާ ފަރާތްތައް ހިމެނޭގޮތުން، މި ގަވާއިދުގެ ދަށުން މުދައްރިސެއްގެ ގޮތުގައި ރަޖިސްޓަރީވެ، ލައިސަންސް ހޯދުން ލާޒިމުވާ ކޮންމެ ފަރާތަކަށެވެ.
"މުދައްރިސުންގެ ސުލޫކީ މިންގަނޑާ ގުޅޭ އުސޫލު" ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ، އުސޫލު ނަންބަރު 2023-20 (މުދައްރިސުންގެ ސުލޫކީ މިންގަނޑާ ގުޅޭ އުސޫލު) އަށެވެ.
"މުދަލަށް ގެއްލުންދިނުން" ކަމަށް ބުނެފައިއެވަނީ، ގެވެށި އަނިޔާގެ ށިކާރައަކަށްވީ މީހާގެ މުދަލަކަށް ނުވަތަ އެމީހާގެ މަސްލަހަތެއްއޮތް މުދަލަކަށް ގަސްދުގައި ގެއްލުމެއްދިނުމަށް ނުވަތަ ނައްތާލުމަށެވެ.
"މުދަލު ޒަކާތް" ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ، މި ގާނޫނުގެ ތިންވަނަ ބާބުގައި ބަޔާންކުރާ ށަރުތުތައް އެ މުދަލެއްގައި ފުރިހަމަވެއްޖެ ކޮންމެ މުދަލަކުން، މި ގާނޫނުގައިވާ ގޮތުގެމަތިން ޒަކާތުގެ ގޮތުގައި ދައުލަތަށް ދައްކާ ފައިސާއަށެވެ.
"މުދަލުގެ ވެރިފަރާތް" ކަމަށް ބުނެފައިއެވަނީ، އެ މުދަލެއްގެ މައްޗަށް ގާނޫނީ ނުވަތަ ށަރުއީ ގޮތުން ތަސައްރަފްކުރުމުގެ ބާރުލިބިފައިވާ ފަރާތަށެވެ.
"މުދަލުގެ ވެރިފަރާތް" ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނ،ީ އެ މުދަލެއްގެ މައްޗަށް ގާނޫނީގޮތުން ނުވަތަ ށަރުއީގޮތުން ތަސައްރަފު ކުރުމުގެ ބާރު ލިބިފައިވާ ފަރާތަށެވެ.
"މުދަލުގެ މިލްކުވެރިކަން ކަށަވަރުކުރުން" ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ، ރަސްމީ ރިކޯޑުތަކާއި އިގުރާރުތައް މެދުވެރިކޮށް އެޕްލިކަންޓުގެ މިހާރާއި ކުރީގެ މުދަލުގެ މިލްކުވެރިކަން ކަށަވަރުކުރުމަށެވެ.
"މުދަލުގެ މިލްކުވެރިކަން ކަށަވަރުކުރުން" ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ، ރަސްމީ ރިކޯޑުތަކާއި އިގުރާރުތައް މެދުވެރިކޮށް އެޕްލިކަންޓުގެ މިހާރާއި ކުރީގެ މުދަލުގެ މިލްކުވެރިކަން ކަށަވަރުކުރުމަށެވެ.
"މުދަލެއް ރާއްޖެއަށް އިމްޕޯޓް ކުރުން" ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ، "ކަސްޓަމްސްގެ އާންމު ގަވާއިދު" ގެ ދަށުން ފުރިހަމަ ކުރަންޖެހޭ ކަންތައްތައް ފުރިހަމަ ކުރުމަށްފަހު، ކަސްޓަމްސްއިން މުދާ ކްލިއަރކޮށް އެ މުދާ ނެރުމަށެވެ.
"މުދަލެއް ރާއްޖެއަށް ގެނައުން" ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ، ރާއްޖެއިން ބޭރުން ރާއްޖެއަށް ގެންނަ މުދަލެއްގެ ގޮތުގައި ކޮންސައިންކޮށްގެން ގެންނަ މުދާ، ރާއްޖޭގެ ބަނދަރަކަށް ބޭލުމާ ހަމަޔަށެވެ.
"މުދައްރިސުން" ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ، ދިވެހިރާއްޖޭގައި ހިންގާ ސްކޫލްތަކާއި ސްކޫލްތައް ފިޔަވައި ކިޔަވައިދޭ އެނޫން ތަންތަނުގައި ކިޔަވަ އިދޭ ޓިއުޓަރުންނާއި، ތެރަޕިސްޓުންނާއި، ޓީޗަރުންނާއި، ސްކޫލްގެ ލީޑިންގ ޓީޗަރުންނާއި، ސުޕަވައިޒަރު ންނާއި، ޑިޕާޓްމަންޓުތަކުގެ ހެޑުންނާއި، ހެޑް ޓީޗަރުންނާއި، އެ ފެންވަރުގެ މަގާމުތަކުގައި މަސައްކަތްކުރާ ފަންނީ މުވައްޒަފުންނާއި، ޑެޕިއުޓީ ޕްރިންސިޕަލުންނާއި، އެކްޓިންގ ޕްރިންސިޕަލުންނާއި، ޕްރިންސިޕަލުންނާއި، އެ ފެންވަރުގެ މަގާމުތަކުގައި މަސައްކަތްކުރާ ފަންނީ މުވައްޒަފުންނާއި، ސުޕްރިންޓެންޑެންޓުންނާއި، ވަގުތީ ޓީޗަރުންނާއި، ސްކޫލުގެ ޕްރޮފެށަންތަކުގައި މަސައްކަތްކުރާ ފަރާތްތައް ހިމެނޭގޮތުން، މި ގަވާއިދުގެ ދަށުން މުދައްރިސެއްގެ ގޮތުގައި ރަޖިސްޓަރީވެ، ލައިސަންސް ހޯދުން ލާޒިމުވާ ކޮންމެ ފަރާތަކަށެވެ.
"މުދައްރިސުންގެ ސުލޫކީ މިންގަނޑާ ގުޅޭ އުސޫލު" ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ، އުސޫލު ނަންބަރު 2023-20 (މުދައްރިސުންގެ ސުލޫކީ މިންގަނޑާ ގުޅޭ އުސޫލު) އަށެވެ.
"މުދަލަށް ގެއްލުންދިނުން" ކަމަށް ބުނެފައިއެވަނީ، ގެވެށި އަނިޔާގެ ށިކާރައަކަށްވީ މީހާގެ މުދަލަކަށް ނުވަތަ އެމީހާގެ މަސްލަހަތެއްއޮތް މުދަލަކަށް ގަސްދުގައި ގެއްލުމެއްދިނުމަށް ނުވަތަ ނައްތާލުމަށެވެ.
"މުދަލު ޒަކާތް" ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ، މި ގާނޫނުގެ ތިންވަނަ ބާބުގައި ބަޔާންކުރާ ށަރުތުތައް އެ މުދަލެއްގައި ފުރިހަމަވެއްޖެ ކޮންމެ މުދަލަކުން، މި ގާނޫނުގައިވާ ގޮތުގެމަތިން ޒަކާތުގެ ގޮތުގައި ދައުލަތަށް ދައްކާ ފައިސާއަށެވެ.
"މުދަލުގެ ވެރިފަރާތް" ކަމަށް ބުނެފައިއެވަނީ، އެ މުދަލެއްގެ މައްޗަށް ގާނޫނީ ނުވަތަ ށަރުއީ ގޮތުން ތަސައްރަފްކުރުމުގެ ބާރުލިބިފައިވާ ފަރާތަށެވެ.
"މުދަލުގެ ވެރިފަރާތް" ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނ،ީ އެ މުދަލެއްގެ މައްޗަށް ގާނޫނީގޮތުން ނުވަތަ ށަރުއީގޮތުން ތަސައްރަފު ކުރުމުގެ ބާރު ލިބިފައިވާ ފަރާތަށެވެ.
"މުދަލުގެ މިލްކުވެރިކަން ކަށަވަރުކުރުން" ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ، ރަސްމީ ރިކޯޑުތަކާއި އިގުރާރުތައް މެދުވެރިކޮށް އެޕްލިކަންޓުގެ މިހާރާއި ކުރީގެ މުދަލުގެ މިލްކުވެރިކަން ކަށަވަރުކުރުމަށެވެ.
"މުދަލުގެ މިލްކުވެރިކަން ކަށަވަރުކުރުން" ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ، ރަސްމީ ރިކޯޑުތަކާއި އިގުރާރުތައް މެދުވެރިކޮށް އެޕްލިކަންޓުގެ މިހާރާއި ކުރީގެ މުދަލުގެ މިލްކުވެރިކަން ކަށަވަރުކުރުމަށެވެ.
"މުދަލެއް ރާއްޖެއަށް އިމްޕޯޓް ކުރުން" ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ، "ކަސްޓަމްސްގެ އާންމު ގަވާއިދު" ގެ ދަށުން ފުރިހަމަ ކުރަންޖެހޭ ކަންތައްތައް ފުރިހަމަ ކުރުމަށްފަހު، ކަސްޓަމްސްއިން މުދާ ކްލިއަރކޮށް އެ މުދާ ނެރުމަށެވެ.
"މުދަލެއް ރާއްޖެއަށް ގެނައުން" ކަމަށް ބުނެފައި އެވަނީ، ރާއްޖެއިން ބޭރުން ރާއްޖެއަށް ގެންނަ މުދަލެއްގެ ގޮތުގައި ކޮންސައިންކޮށްގެން ގެންނަ މުދާ، ރާއްޖޭގެ ބަނދަރަކަށް ބޭލުމާ ހަމަޔަށެވެ.